Akyurt Ayazında Donan Gider: Kış Gelmeden Yapılacak 7 İş

Akyurt bin metre dolayında bir rakımda, bozkırın ortasında. Ocak gecelerinde sıcaklık sıfırın epey altına iner ve açıkta kalan her boru bunu hisseder. Donan gider yalnızca tıkanmaz; içindeki su genleşir, boruyu çatlatır ve asıl hasar hava ısındığında ortaya çıkar.

Gider Borusu Neden Donar?

Pis su borusu normalde boştur; su gelir ve gider, içinde beklemez. Donma, suyun beklediği yerde başlar: eğimi bozuk yatay bölümde, yarı tıkalı dirsekte, dış cephedeki yağmur inişinde. Yani donan boru çoğu zaman zaten sorunlu olan borudur. Tıkanıklık yazın yavaş akış olarak kendini gösterir, kışın buz tıkacına dönüşür.

Kış Öncesi Yedi İş

1. Balkon ve teras süzgeçlerini açıp yaprak ve toprağı temizleyin.
2. Çatı oluklarını ve yağmur inişlerini kontrol edin; içinde su duruyorsa tıkalıdır.
3. Dış duvardan geçen ya da ısıtılmayan bodrumda açıkta kalan boruları yalıtım kılıfıyla sarın.
4. Bahçe musluğunun vanasını içeriden kapatıp musluğu açık bırakın.
5. Logar kapağını kaldırıp seviyeye bakın; dolmaya yakınsa kış gelmeden temizletin.
6. Yavaş akan giderleri şimdi açtırın; yarı tıkalı hat ilk ayazda donar.
7. Kışı boş geçirecek bağ evinde suyu ana vanadan kesin, sifonlara birer avuç tuz atın.

Gider Donduysa

Önce donan yeri bulun: boruya dokunduğunuzda en soğuk, bazen kırağı tutmuş bölümdür. Ulaşabiliyorsanız saç kurutma makinesiyle ya da sıcak suya batırılmış bezle yavaş yavaş ısıtın. Pürmüz, çakmak ve kaynar su kullanmayın; plastik boru erir, ani ısı farkı çatlatır. Giderin içine tuz ruhu ya da kezzap dökmek buzu çözmez, yalnızca borunun içinde asit bekletir. Buz çözüldükten sonra su hâlâ gitmiyorsa altında bir tıkaç vardır ve pimaş açma işi gerekir.

Logar ve Foseptik Donar mı?

Toprak altındaki logar ve foseptik çukuru kolay donmaz; toprak yalıtır, içindeki su da sürekli yenilenir. Donan şey çoğu zaman kapaktır: kenarına sızan su buz tutar, kapak yerinden oynamaz. Kapağı levyeyle zorlamak çerçeveyi kırar; kenarına sıcak su döküp beklemek yeter. Kırsal mahallelerde asıl kış sorunu yoldur. Kar yağmadan önce foseptik çekimi yaptırmak, ocak ayında aracın çıkamadığı yokuşu dert etmekten iyidir.

Akyurt'ta En Çok Nerede Görüyoruz?

Üç yerde. Yeni blokların kuzeye bakan balkonlarında, süzgeçten sonraki ilk dirsek donar ve eriyen kar balkonda göllenir. Sanayi tesislerinde, ısıtılmayan depo ve atölyelerin lavabo hatları hafta sonu boyunca kullanılmayınca pazartesi sabahı buz tutmuş bulunur. Kırsaldaki bağ evlerinde ise kış boyu kapalı kalan evin sifonlarındaki su donup sifonu çatlatır; hasar ilkbaharda ev açıldığında fark edilir.

Bahar Geldiğinde

Kışın çatlayan boru kendini buzlar çözülünce gösterir: duvarda nem, tavanda leke, bahçede kurumayan bir ıslaklık. Mart ayında binanın çevresini bir kez dolaşın. Şüpheli bir yer varsa kameralı kanal görüntüleme ile hattın içine bakılabilir; nereyi açacağını bilerek başlamak işi kolaylaştırır.